هدف از انجام این پژوهش شناسایی و احصای خلأهای سیاستی سند تحول بنیادین آموزش و پرورش است. روش پژوهش کیفی از نوع فراترکیب و جامعه تحقیق پژوهش‌های انجام شده در طول یک دهه از سال 1390 تا 1400 است. بر این اساس 40 مقاله به طور هدفمند انتخاب شدند. ابزار جمع‌آوری داده‌ها فیش‌برداری کیفی است که همزمان با فرایند جمع‌آوری اطلاعات، یافته‌های حاصله دسته‌بندی، کدگذاری و تجزیه و تحلیل شدند. یافته‌ها حاکی از آن است که ظرفیت‌های مغفول احصاشده در چهار دسته سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و آموزشی طبقه‌بندی شدند. ظرفیت مغفول سیاسی به باورمند نبودن سیاست‌گذاران به پدیده تحول، استفاده نکردن بهینه از ظرفیت نهادهای فراقوه‌ای، ضعف نگاه آینده‌گرایانه، ضعف پاسخگویی و تعهد به اجرا مربوط است. ظرفیت‌های مغفول اجتماعی معطوف به ضعف فرایند گفتمان‌سازی، توافق جمعی، تعاملات اثربخش درون‌دستگاهی و برون‌دستگاهی بوده و ظرفیت‌های مغفول فرهنگی دربرگیرنده ضعف پاسداشت فرهنگ ملی، تکثر و تعامل فرهنگی، ضعف سواد فرهنگی و در نهایت، ظرفیت‌های مغفول آموزشی بر کم‌توجهی به آموزش همه‌جانبه و پایدار و کم‌توجهی به نقش فرد در هویت‌سازی متمرکز است.از آنجا که آشنایی سیاست‌گذاران و برنامه‌ریزان با ظرفیت‌های مغفول سند تحول بنیادین آموزش و پرورش بسیار مؤثر است؛ بنابراین اتخاذ رویکرد جامع و یکپارچه، فاصله گرفتن از نگاه جزئی به ابعاد مختلف تربیت، برخورد متوازن و همه‌جانبه با همه ابعاد حوزه‌های مغفول لازم و ضروری است.
خبر فصل نامه
امروزه شهرهای بسیاری در جهان برای سیاست‌گذاری به‌منظور تبدیل به شهری هوشمند تلاش می‎کنند. این پژوهش با هدف شناسایی راهکارهای سیاستی پیشران‌گذار به شهر هوشمند با بهره‌گیری از واکاوی مؤلفه‌های اساسی تحقق اینگونه شهرها در کلانشهر اهواز تحقیق کرده است. بر اساس یافته‌های تحقیق، 8 مؤلفه محیط هوشمند، اقتصاد هوشمند، زندگی هوشمند، حکمروایی هوشمند، مردم هوشمند، فناوری اطلاعات و ارتباطات، عوامل جنبی و انعطا فپذیری شهروندان با بهره‌گیری از روش تحلیل عامل اکتشافی به عنوان مؤلفه‌های مؤثر در گذار اهواز به شهر هوشمند شناسایی شدند. سپس الگویی از هوشمندسازی کلانشهر اهواز ارائه شد. بر مبنای این الگو، جهت دستیابی به شهری بهره‌ور، انسان‌گرا، سالم، رقابت‌جو و مبتنی بر توسعه پایدار به هدف نهایی ارتقای کیفیت زندگی در چارچوب محیط هوشمند، زندگی هوشمند و اقتصاد هوشمند سیاست‌گذار لازم است به 3 مؤلفه پیشران و موتور محرکه تحقق شهر هوشمند، یعنی مردم، نهاد (حکمروایی هوشمند و بازیگران نهادی) تحقق شهر هوشمند اهواز با مرکزیت سرمایه اجتماعی و انسانی توجه خاصی کند.
خبر فصل نامه
مطالعات سیاست نوآوری آمیزه‌ای گسترده از دیدگاه‌ها با مبانی فکری مختلف در خصوص چرایی و چگونگی هدایت نوآوری در مسیر مصالح جامعه است. هدف این مقاله شناسایی و توصیف جریان‌های نظری غالب در طی تحول تاریخی این مطالعات و تبیین وجوه تمایز پاسخ‌های این جریان‌ها به پرسش‌های کلیدی سیاست نوآوری است. به این منظور مجموعه‌ای از اسناد پژوهشی پراستناد در موضوعات سیاست علم، فناوری و نوآوری از دهه 1950 تا 2020 گردآوری و با روش تحلیل مضامین مطالعه شده است. در نتیجه این بررسی و با استخراج مضامین کلیدی از اسناد پژوهشی در مجموع 6 نسل از دیدگاه‌ها در سیاست نوآوری که هر یک در دوره تاریخی متفاوتی ظهور و گسترش یافته‌اند، معرفی شد که به ترتیب از نسل اول (دهه 1940) تا ششم (دهه حاضر) عبارت‌اند از: نسل‌های سیاست نوآوری خطی، مأموریت‌گرای سنتی، هنجاری، نظام‌مند، تحول‌گرا و مأموریت‌گرای جدید. تحول نظری نسل‌های سیاست نوآوری نشان می‌دهد که هم‌راستا با گسترده‌تر شدن معنای نوآوری و شناسایی علل بیشتر برای شکست آن، دلایل و توجیهات بیشتری برای نقش‌آفرینی دولت در جبران شکست نوآوری معرفی شده‌است.این مطالعه نشان می‌دهد بر اساس بینش نسل‌های متأخر مطالعات، دستورکار سیاست نوآوری باید با مشارکت گروه‌های مختلف اجتماعی در حوزه‌های صنعتی و اجتماعی متنوع و با درنظر داشتن هزینه‌های اجتماعی و محیط‌زیستی تدوین شود.
خبر فصل نامه
تاکنون الگوهای مختلفی از زیست‌بوم (بوم‌سازگان) نوآوری شکل گرفته که نواحی نوآوری، جدیدترین آنهاست. این نواحی به سرعت در مناطق شهری سراسر دنیا ظاهر شده و با ایجاد تحول در نوآوری و اقتصاد منطقه‌ای توجه اندیشمندان را به خود جلب کرده‌اند. در ایران نیز مناطقی با عنوان ناحیه نوآوری در حال ظهور است. با این حال، تعداد پژوهش‌هایی که به ارائه تصویر دقیقی از این مفهوم بپردازد، اندک است. پژوهش حاضر با مرور پژوهش‌های انجام شده، به شناسایی و تبیین مؤلفه‌های مفهوم ناحیه نوآوری می‌پردازد. بدین‌منظور 59 پژوهش علمی به روش فراترکیب مطالعه شده و مدلی متشکل از 4 مؤلفه اصلی این مفهوم شامل آثار و پیامدها، نظریات پشتیبان، کارکردها و بازیگران ارائه شده است. در نهایت به دلالت‌هایی برای سیاستگذاری نواحی نوآوری در ایران اشاره شده که توجه به نقش دانشگاه‌ها در ایجاد نهاد مدیریت ناحیه نوآوری، سیاست‌گذاری در حوزه املاک برای جلب همکاری شرکت‌های فعال این حوزه، شناسایی مناطق مستعد با ارزیابی دارایی‌های شبکه‌ای منطقه، تسهیل استقرار شرکت‌های نوپا در اماکن با کاربری مسکونی، تسهیل ایجاد نواحی نوآوری در اطراف دانشگاه‌ها و کاهش ریسک پدید آوردن کسب‌وکارهای نوپا با ساختن فضای کار اشتراکی و اقامتگاه‌های موقت، از جمله این دلالت‌هاست.
خبر فصل نامه
هدف پژوهش حاضر، شناسایی و تحلیل راهبردها و بسترهای مدیریت استعداد در آموزش عالی ایران به روش آمیخته اکتشافی بود. جامعه آماری پژوهش حاضر را اعضای هیأت علمی دانشگاه‌های سراسری شهر تهران تشکیل دادند که در مرحله کیفی با استفاده از نمونه‌گیری هدفمند تعداد 15 نفر و در مرحله کمی تعداد 122 نفر به روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای چند مرحله‌ای انتخاب شدند‌. برای تحلیل داده‌های کیفی از تکنیک تحلیل موضوعی (تم) و به‌ منظور تحلیل داده‌های کمی از مدل معادلات ساختاری با نرم‌افزار PLS استفاده شد. یافته‌ها نشان داد مقوله‌های جو سازمانی (منزلت اجتماعی و حرفه‌ای، مدیریت مشارکتی‌)، تسهیلات سازمانی (فیزیکی، انسانی) و ساختار پویا (استقرار شایسته‌سالاری، روابط سازمانی مناسب) از بسترهای مورد نیاز و مقوله‌های توسعه آموزش(فرصت‌های مطالعاتی کافی، آموزش اعضای هیئت علمی)، تمرکززدایی (‌آزادسازی نقد علمی، تفویض اختیار، حمایت مادی و معنوی)، طرح‌ مدیریت استعداد (پرورش مدیران دانشگاه، آینده‌نگری) از راهبردهای مورد نیاز برای اجرای مدیریت استعداد هستند. نتایج یافته‌های دیگر پژوهش نشان داد که عوامل ساختار پویا، تسهیلات سازمانی، جو سازمانی تاثیر معنی‌داری بر راهبردهای مدیریت استعداد دارد. بنابراین عملکرد دانشگاه‌ها را می‌توان با شکوفایی استعدادهای اعضای هیأت علمی در زمینه آموزش، پژوهش و فناوری و فراهم کردن فرصت‌هایی برای توسعه و رشد آنها بهبود بخشید. بر این اساس تهیه یک طرح جامع مدیریت استعداد اعضای هیأت علمی در نظام آموزش عالی‌، تسهیل زیرساخت‌های مطالعاتی و پژوهشی کشور، ساماندهی فرصت‌های مطالعاتی و بورس تحصیلی خارج از کشور از جمله پیشنهادات سیاستی این پژوهش است.
هدف مقاله استخراج پیشرا‌ن‌های مهم توسعه صادرات، تدوین سناریوها و ارائه راهبردهای مهم برای توسعه صادرات بخش کشاورزی است. اطلاعات مورد نیاز در قالب پرسشنامه دلفی و از نظر متخصصین و کارشناسان استخراج و پیشران‌های مؤثر بر توسعه صادرات شناسایی شد. این راهبردها می‌تواند در برنامه‌ریزی و سیاست‌گذاری راهنمای مدیران کشور باشد. برای این منظور از روش تحلیل ماتریس اثرات متقاطع استفاده شد. از بین پیشران‌های مهم پنج پیشران مهمترین بودند: تقویت ساختاری و محتوایی در‌ حوزه بازاریابی، بسته‌بندی بر اساس سلایق بازار، تولید محصولات با کیفیت صادرات محور، برقراری روابط تجاری قوی با کشورها، تشکیل اتحادیه صنفی صادرکنندگان. با استفاده از پیشران‌های شناسایی‌شده فضای سناریو تدوین شد و سه سناریو که احتمال وقوع بیشتری داشتند شناسایی و تدوین شد و از بین آنها سناریوی دوم با 44 درصد به عنوان محتمل‌ترین سناریو انتخاب شد و سپس در قالب هر سناریو راهبردهایی مانند روش‌های بسته‌بندی مطابق با سلیقه مصرف‌کننده، متنوع‌کردن محصولات، تولید محصولات مناسب از لحاظ کیفی مطابق خواست بازار هدف، افزایش تجارت خارجی به عنوان موارد مهم توسعه اقتصادی و منبع ارزآوری در هر کشور در نظر گرفته شد.
در میان منابع انسانی، توجه به مسائل جمعیتی به ویژه ساختار سنی جمعیت از اهمیت ویژه ای در مسیر رشد و توسعه اقتصادی جوامع برخوردار است. اگر برنامه‎ ریزی لازم برای مواجهه با تغییرات ساختار سنی جمعیت در هر کشوری صورت گرفته باشد، می‌تواند موجبات رفاه آن کشور را فراهم سازد، اما اگر این تغییرات به ‌یک‌باره و بدون برنامه ریزی اتفاق بیافتد، می‌تواند آسیب جدی بر اقتصاد کشورها وارد سازد. هدف اصلی مطالعه حاضر، بررسی تأثیر پیری جمعیت بر تورم در دو گروه منتخب از کشورهای درحال‌توسعه و توسعه یافته طی دوره زمانی 2000 تا 2018 با استفاده از روش داده‌های تابلویی است. نتایج تجربی تحقیق نشان می‌دهد که پیری جمعیت در هر دو گروه از کشورهای درحال توسعه و توسعه یافته، تأثیر منفی و معناداری بر نرخ تورم داشته است. همچنین رشد نقدینگی و رشد تولید، به ترتیب دارای تأثیر مثبت و منفی بر تورم در هر دو گروه از کشورها بوده، که این موضوع با انتظارات تئوریکی مطابقت دارد. از سوی دیگر، نتایج حاکی از آن است که افزایش امید به زندگی در هر دو گروه از کشورها، تأثیر منفی و معناداری بر تورم در دوره مورد مطالعه داشته است.
هدف از پژوهش حاضر، بررسی و تحلیل ورزش از منظر قانون گذاری در دوره ششم تا دهم مجلس شورای اسلامی بین سال های 1380 الی 1399 است که در سطح توصیفی-تحلیلی به روش کیفی انجام گرفته است. داده‌های به شکل ثانویه و به روش کتابخانه‌ای-اسنادی گردآوری شده است. نتایج نشان داد از 17 مورد لوایح و طرح های ارائه شده، 7 فقره به شکل قانون اعمال شده است (41درصد) و از این تعداد 4 مورد مرتبط به لوایح هایی بوده است که از طرف قوه مجریه پیشنهاد شده است. بیشتر قوانین ورزشی و پیشنهادهای مصوب نشده، مرتبط به اصلاح قوانین و تغییر ساختار در ورزش بوده است و بر اساس سیاستگذاری آلموند و همکاران(2008) تمرکز لوایح و طرح های ورزشی مرتبط به حیطه‌های توزیعی و تنظیمی با اهداف، حمایت از سازمان ورزشی، کارایی و اثربخشی، روابط خارجی، توجه به ورزش قهرمانی و توسعه اماکن ورزشی است و این در حالی است که حیطه نمادین و استخراجی مواردی را در این ادوار به خود اختصاص نداده است و در قسمت پایانی پژوهش از منظر تحلیل گفتمان انتقادی فرکلاف دو مورد از مهم ترین مذاکرات ورزشی یعنی: طرح اختصاص درصدی از درآمد حاصل از پخش مسابقات ورزشی توسط صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران به فدراسیون های ورزشی و طرح تبدیل سازمان تربیت بدنی و جوانان به وزارت ورزش و جوانان در سطوح توصیف، تفسیر و تبیین بررسی و از این رهگذر، پیوند میان متن و جامعه بازنمایی شده است.
طبق پیش‌بینی‌های صورت‌گرفته، اوج تقاضای برق در ایران طی 10 سال آینده دست کم به بیش از 100 هزار مگاوات خواهد رسید، این درحالیست که طبق آخرین آمار، در حال حاضر به دلیل عدم توسعه کافی ظرفیت نیروگاهی، حداکثر تقاضای قابلِ‌ تأمینِ بار الکتریکی کمتر از 60 هزار مگاوات است. ضعف در شیوه‌های تأمین مالی پروژه‌های توسعه نیروگاهی اصلی‌ترین عامل این مسئله عنوان می‌شود. در مطالعۀ حاضر، ضمن بررسی شیوه کنونی تأمین مالی توسعه ظرفیت نیروگاهی و واکاوی معایب و چالش‌های آن، ابزارها و روش‌های رایجِ تأمین مالی پروژه‌های حوزه تولید برق در جهان مورد بررسی قرار گرفته و با توجه به شرایط اقتصادی کشور، نهادِ/نهادهای تأمین‌کننده منابع مالی و نیازمندی‌ها و اهداف صنعت برق کشور، استفاده از روش‌ تأمین مالی جمعی، در قالب صندوق توسعه تولید و بهره‌وری انرژی جهت اجرای پروژه‌های مرتبط با این دو حوزه در ایران پیشنهاد شده است. نتایج نشان داد که مدل ارائه‌شده در این مقاله ضمن حفظ درآمد حاصل از دارایی‌های سرمایه‌ای در صنعت برق و حذف خروج پول از آن، منجر به کاهش اثرپذیری پروژه‌های توسعه نیروگاهی از جهش‌های ارزی و در نتیجه کاهش هزینه‌های تأمین برق برای مشترکین نهایی خواهد شد. مبتنی بر نتایج حاصل شده، تغییر رویکرد از مدل تأمین مالی فعلی به سمت مدل تأمین مالی جمعی با رویکرد تفکیک هزینه‌های سرمایه‌ای از هزینه‌های عملیاتی و حفظ منابع مالی حاصل از درآمدهای سرمایه‌ای پروژه‌های نیروگاهی در این صنعت به عنوان یکی از سیاست‌های اصلی صنعت برق پیشنهاد می‌شود.
لازمه تحلیل صحیح از فرآیند خط‌مشی‌گذاری، داشتن شناخت و فهم جامع از ابزارهای خط‌مشی است. سؤال اصلی و مهم پژوهش حاضر این است که ابعاد و مختصات ابزارهای خط‌مشی به‌عنوان یک حوزه مطالعاتی جدید چیست؟ برای پاسخ به سؤال مذکور تلاش می‌شود با بهره‌گیری از روش مرور نظام‌مند ادبیات تصویر کلان از ابعاد و مختصات مطالعات ابزارشناسی در علم خط‌مشی عمومی ارائه شود. با بهره‌گیری از روش مرور نظام‌مند ابتدا 526 اثر علمی خارجی شناسایی شدند و با انجام غربالگری آثار علمی طی چند مرحله 38 اثر علمی برای تحلیل انتخاب شدند. در مرحله تحلیل یافته‌ها با بهره‌گیری از روش ترکیب مضمونی، 108 مفهوم شناسایی شدند و ذیل 27 مقوله دسته‌بندی شدند و در نهایت ذیل شش محور کلان مفهوم‌شناسی ابزارهای خط‌مشی، جایگاه ابزارهای در مطالعات خط‌مشی عمومی، گونه‌شناسی ابزارهای خط‌مشی، ویژگی‌های ابزارهای خط‌مشی، عوامل مؤثر بر ابزارهای خط‌مشی و حوزه‌های نوین و آینده مطالعات ابزارهای خط‌مشی قرار گرفتند. جهت آینده مطالعات حوزه ابزارها خط‌مشی برای تأثیرگذاری بیشتر ابزارها باتوجه‌به درک ماهیت پیچیده رفتار انسان از طریق علوم رفتاری و بازاریابی اجتماعی و تمرکز بر مطالعات آزمایشگاهی و تجربی و هوشمندسازی و دیجیتالی شدن ابزارها برای بهینه‌سازی ابزارهای خط‌مشی است. اصلاح نگاه تک ابزاری در نهادهای تصمیم‌گیر، طراحی پیوست ابزاری برای سیاست‌ها، قوانین و برنامه‌ها، ابزارسازی برای ارتقای مشارکت‌های مردمی و بخش سوم و هوشمندسازی ابزارها باتوجه‌به اقتضائات نظام سیاستگذاری ملی از جمله توصیه‌های سیاستی بر اساس مطالعات ابزار خط‌مشی برای ارتقای نظام حکمرانی و خط‌مشی‌گذاری کشور است.