کد مطلب: 114822

سه شنبه 7 خرداد 1398 22:37

پیشرفت‌ها و چالش‌های نوظهور در امنیت غذایی جهانی

مقدمه

حدود شش دهه است که ایالات متحده تلاش هایی جهانی را به منظور کاهش ناامنی غذا انجام داده است و تقریبا نیمی از کمک های غذایی جهانی و پشتیبانی دوجانبه و چند جانبه برای توسعه و تجارت کشاورزی را فراهم کرده است. به طور کلی، امنیت غذایی جهانی طی 15 سال گذشته بهبود یافته است، اما چالش ها و فرصت های بسیاری در این رابطه وجود دارد، و تصمیم گیرندگان امنیت غذایی ایالات متحده ، همچنان موضوع امنیت غذایی جهانی را در دستور کار خود قرار داده اند. تعریف فراگیر امنیت غذا که از نشست سالیانه غذایی سازمان غذا و کشاورزی سازمان ملل متحد (FAO) گرفته شده است، به شرح زیر است:

امنیت غذایی زمانی وجود دارد که همه افراد در همه زمان ها دسترسی فیزیکی و اقتصادی به غذای کافی، بی خطر و مغذی دارند و بتوانند نیازهای غذایی و ترجیحات تغذیه ای خود را برای یک زندگی فعال و سالم تامین نمایند.

این تعریف مسائلی از قبیل فراهمی غذا، دسترسی اقتصادی و اجتماعی، توانایی فردی برای تبدیل غذای که فرد مصرف می کند به پیامدهای سلامتی خوب و توانایی افراد برای حفظ ثبات در موارد بالا در طول زمان را در بر می گیرد.

ایالات متحده نقش اصلی را در تلاش های جهانی برای کاهش ناامنی غذایی از طریق کمک های غذایی بین المللی، برنامه های توسعه و توافقنامه های دو جانبه و چند جانبه تجاری ایفا کرده است. اکثر کمک ها از طریق کمک های مستقیم کالاهای کشاورزی ایالات متحده از طریق غذا برای صلح، غذا برای پیشرفت و برنامه های McGovern-Dole و همچنین کمک های اضافی از طریق حمایت از برنامه غذایی جهانی صورت گرفته است.

سند امنیت غذایی جهانی سال 2016 (GFSA) زمینه را برای تعهد ایالات متحده برای کاهش ناامنی غذایی و فقر از طریق رشد اقتصادی و کشاورزی، افزایش انعطاف پذیری و تعهد گسترده برای بهبود تغذیه، فراهم می کند. به منظور تغذیه ی جمعیت دنیا (که تا سال 2050 بیش از 9 میلیارد نفر خواهد بود)، لازم است که محرک های امنیت غذایی جهانی و گزینه های لازم برای بهبود آن، مورد بررسی قرار گیرند. در این گزارش ما عوامل موثر در بهبود امنیت غذایی را بررسی می کنیم و مسائل و چالش های نو ظهور را مشخص می کنیم.

آمارها نشان می دهند که برخی از پیشرفت ها در سنجش امنیت غذایی، بهره وری کشاورزی، تجارت مواد غذایی، برنامه های شبکه ایمنی امنیتی غذایی و تغذیه وجود دارد؛ با این حال، برخی چالش ها همچنان ادامه دارد:

سنجش امنیت غذایی

تجارت مواد غذایی

برنامه های خالص سلامت و امنیت غذایی

تغذیه

روش مطالعه

این گزارش بر 76 کشور با درآمد پایین و متوسط تمرکز کرده است که به طور منظم در ارزیابی های سالانه امنیت غذایی بین المللی (IFSA) توسط USDA پایش می شود. محققان ERS شاخص های جایگزین امنیت غذایی را با استفاده از پایگاه داده های ERS برای امنیت غذایی بین المللی و بهره وری بین المللی کشاورزی و داده های موجود از سازمان های بین المللی مانند سازمان غذا و کشاورزی و سازمان بهداشت جهانی مقایسه و تحلیل کردند. همچنین، محققان ERS ارتباط بین بهره وری کشاورزی، تجارت کشاورزی، برنامه های شبکه ایمنی غذا و امنیت غذایی را مورد بررسی قرار دادند. ارزیابی ها با استفاده از معیارهایی که عمدتا فراهمی و دسترسی به ابعاد امنیت غذایی را نشان می دهد، نشان دهنده ی بهبود قابل توجهی در امنیت غذایی جهانی در چند دهه ی گذشته است (شکل 1).

پنج مسئله کلیدی در امنیت غذایی جهانی

براساس نتایج نشست های جهانی مواد غذایی سال های 1996 و 2009، سیاست گذاران و محققان بر دستیابی به چهار بعد امنیت غذایی متمرکز شده اند:

فقط چند معیار قادر به ارائه ی برآوردهای تقریبی بین المللی از امنیت غذایی در طول زمان است. سه شاخص برآوردهای شیوع سوء تغذیه USDA و FAO و برآوردهای سازمان بهداشت جهانی از شاخص های آنتروپومتریک کودکان زیر 5 سال وجود دارد. بررسی شیوع سوء تغذیه و کمبود رشد در سال های اخیر (سال 2015 برای سوء تغذیه، سال 2014-2007 برای کمبود رشد) برای 65 کشور نشان داد که کشورهای منطقه ی جنوب صحرای آفریقا بیشترین شیوع ناامنی غذا در همه مناطق در حال توسعه را دارند.

مسائل مربوط به سنجش امنیت غذایی

با دادن مجوز به تولید مواد غذایی بیشتر از یک مجموعه از ورودی ها، بهره وری فاکتور کل کشاورزی (TFP) افزایش یافته، گسترش تولید غذا را در کاهش هزینه های واقعی را تسهیل می کند. TFP به عنوان نسبت کل خروجی به مجموع ورودی کل تعریف شده است، و رشد در TFP بازتابی از دستاوردهای تکنولوژی های جدید و بهبود کارایی فرایند تولید است. مقایسه رشد متوسط جهانی TFP و شاخص کل قیمت های واقعی مواد غذایی و روند آن رابطه ی بلندمدت بین بهره وری کشاورزی و قیمت مواد غذایی را نشان می دهد.

منابع رشد بهره وری در کشاورزی

رشد TFP ممکن است در فرم های مختلفی از قبیل: تکنولوژی جدید (به عنوان مثال، تنوع یا ابزارها جدید)، فرایندهای جدید، موسسات جدید (به عنوان مثال، فرم های جدید قراردادها یا سازوکارهای سیاست) و بازارهای جدید (به عنوان مثال، ایجاد یک بازار برای محصول با ارزش افزوده) باشد (Wang et. Al, 2015).

مشکلات در حال ظهور در بهره وری کشاورزی و امنیت غذایی

چطور واردات مواد غذایی بر امنیت غذایی تأثیر می گذارد؟

واضح ترین راه این است که واردات از طریق دسترسی مواد غذایی (food availability) می تواند امنیت غذایی را افزایش دهد (FAO، 2015b). همچنین واردات می تواند دسترسی فیزیکی و اقتصادی به مواد غذایی و مواد مغذی را بهبود بخشد. این امر به این بستگی دارد که آیا تدارکات داخلی، بازارها و برنامه ها می توانند به موقع واردات را به مناطق کم درآمد و خانواده ها با قیمت مقرون به صرفه توزیع کنند. واردات می تواند از طریق افزایش دسترسی به مواد غذایی و دسترسی به رژیم های با کیفیت بالاتر، به ابعاد استفاده از امنیت غذایی کمک کند (, Smith and Haddad, 2000 Diaz-Bonilla, 2015).

از سال 1990، روند واردات سرانه و سهم فراهمی غلات (از جمله معادل غلات ریشه و غده) در 76 کشور کم درآمد و درآمد متوسط که توسط USDA پایش می شود، وجود دارد، اما این مسئله در مناطق مختلف تفاوت های قابل توجهی دارد. واردات و سهم واردات در جنوب و جنوب شرقی آسیا و مناطق جنوب صحرای آفریقا نسبتا پایین است، در صورتی که در این مناطق کشورهای بسیاری وجود دارد که دارای بخش های قابل توجه کشاورزی با منابع زمین و آب برای رشد مواد غذایی هستند.

در اکثر 76 کشور کم درآمد و متوسط که توسط USDA پایش شده اند، از سال 2000 به میزان قابل توجهی جمعیت های ناامن غذایی در آنها کاهش یافته است، اما با کمک های مختلف از دستاوردهای تجارت و تولید داخلی، پیشرفت چشمگیری داشته اند. به طور کلی، در 76 کشور مورد مطالعه، عمدتا تولید داخلی منبع اصلی ذخایر غله در سرانه و ریشه ها و غده های معادل غلات بوده است.

ارتباط بین نیازهای تغذیه ای، تجارت غلات و امنیت غذایی

در میان 76 کشور مورد مطالعه، یافته ها نشان داده است که ارتباط قوی بین سطوح واردات غلات و نیازهای تغذیه ای در کشورهای وارد کننده نشان می دهد. سه منطقه با بیشترین میزان واردات سرانه غلات (شمال آفریقا، آمریکای لاتین و کارائیب و آسیا) به طور قابل توجهی سرانه ی مصرف غذای بالاتری دارند.

مشکلات موجود در تجارت غذایی و امنیت غذایی

زمینه

با وجود پیشرفت های قابل توجه در بهبود امنیت غذایی در چند دهه ی گذشته، سهم قابل توجهی از جمعیت کشورهای کم درآمد هنوز از نظر غذائی ناامن هستند (FAO, 2015a، 2015 Rosen et al.). با توجه به شیوع مداوم ناامنی غذایی، تعدادی از کشورها برنامه های حمایت داخلی را که برای بهبود برخی یا همه ی ابعاد امنیت غذایی (فراهمی، دسترسی، تغذیه و ثبات) مورد استفاده قرار می گیرند، اجرا می کنند. برای مثال، هند، بزرگترین برنامه ی جهانی ایمنی غذا را در جهان اداره می کند و اخیرا قانون ملی امنیت غذایی را برای گسترش واجد شرایط بودن برنامه ی کمک غذایی خود تصویب کرده است (Krishnamurthy et al. 2014).

مشکلات موجود در برنامه خالص امنیت غذایی

درشت مغذی ها به نوبه خود منعکس کننده تنوع در مصرف گروه های اصلی مواد غذایی است. به طور کلی افزایش درآمد منجر به مصرف بیشتر پروتئین های منبع حیوانی و سایر محصولات با ارزش بالا مانند میوه ها و سبزیجات و محصولات فرآوری شده می شود. در اکثر کشورهای با درآمد کم و متوسط که توسط USDA مورد مطالعه قرار گرفته اند، غلات، ریشه و غده، ماده ی غذایی عمده و منبع غنی از کالری های غذایی هستند.

مصرف گوشت، یک منبع مهم پروتئین و چربی و همچنین کالری می باشد که در اکثر مناطق به آرامی افزایش یافته است، اما در اکثر کشورهای با درآمد کم و متوسط، جزء رژیم غذایی جزئی است. مصرف گوشت در شمال و جنوب صحرای آفریقا و در مناطق دیگر تا حدودی سریعتر بوده است. در آسیا تغییرات قابل توجهی مشاهده می شود که به طور کلی ناشی از افزایش تولید گوشت بوده است. سهم رژیم غذایی برای میوه ها و سبزیجات در هر منطقه افزایش یافته است.

دریافت های تغذیه ای نیز با درآمد تغییر می کند. تجزیه و تحلیل ها نشان می دهد که افزایش تدریجی در تنوع مواد مغذی در رژیم های غذایی معمولی، تفاوت های قابل توجهی را در میان گروه های درآمد ایجاد می کند که در همه ی مناطق مورد مطالعه مشهود است. همچنین نتایج نشان می دهد که مصرف کالری در افراد با کمترین درآمد به طور قابل توجهی پایین تر است و این تفاوت در پروتئین بیشتر است.

تنوع در مصرف بین کمترین و بالاترین دهک های درآمدی بیشتر است. اختلاف بین بالاترین و پایین ترین دهک ها برای میوه ها و سبزیجات بیشتر است. این گروه از غذایی (میوه ها و سبزیجات) حاوی طیف وسیعی از مواد مغذی است که می تواند به بهبود وضعیت تغذیه کمک کند. همچنین اختلاف معنی داری میان کمترین و بالاترین دهک ها در مصرف شکر، شیرینی ها و روغن های گیاهی وجود دارد (این دو گروه از مواد غذایی دارای کالری زیاد هستند، اما دارای ریز مغذی های کمتری هستند).

اقدامات برای بهبود تغذیه و سلامت

گرچه روند درشت مغذی ها جنبه مهمی از تغذیه هستند، اما آنها تنها بخشی از نقش تغذیه را در امنیت غذایی به خود اختصاص می دهند. مطالعات قوی در مورد مسائل تغذیه بین المللی وجود دارد که اغلب با برنامه های بهداشت بین المللی مرتبط است. اداره ی آمار جمعیت شناختی و بهداشتی آمریکا (DHS)، داده هایی را برای نظارت بر پیشرفت در برخی از برنامه های بهداشتی، از جمله بهداشت و تغذیه مادران و کودکان فراهم کرده است. اهداف تغذیه ای که زنان باردار و کودکان را هدف قرار می دهد، تمرکز اصلی در GFSA است. ایالات متحده برنامه ی 1000 روزه ای را برای تأکید بر اهمیت تغذیه در طی 1000 روز اول زندگی یک کودک، از جمله زمان رشد در رحم مادر توسعه داده است (Black، 2013، USAID، 2014). دولت ایالات متحده همچنین برنامه ی هماهنگی تغذیه جهانی را برای بهبود کار 11 آژانس و برنامه های مربوط به تغذیه ی بین المللی (USG، 2016a) تدوین کرده است.

مسائل موجود در تغذیه و امنیت غذایی

نتیجه گیری

تجزیه و تحلیل 76 کشور با درآمد پایین و متوسط که به طور مرتب توسط USDA پایش می شوند و بررسی تحقیقات امنیتی غذایی اخیر نشان می دهد که هر یک از پنج حوزه ای که ما بر روی آنها تمرکز کرده ایم (سنجش امنیت غذایی، بهره وری کشاورزی، تجارت مواد غذایی، برنامه های شبکه ی ایمنی غذایی داخلی و بین المللی و تغذیه) برای پایش امنیت غذایی، درک موفقیت های گذشته در امنیت غذایی و دستاوردهای آینده، حیاتی است. تحقیق و تجربه کمک می کند تا استراتژی ها و روش هایی را شناسایی کنید که بتواند دستاوردهای 15 سال گذشته را بیشتر گسترش دهد و همچنین مسائل نو ظهور را که احتمالا موضوع مهم تحقیق و استراتژی امنیت غذایی آینده باشد را در بر می گیرد. برخی از مسائل نو ظهور به مسائل اصلی بهره وری، تجارت و شبکه های ایمنی مربوط می شوند.

ابعاد چندگانه امنیت غذایی یک چالش را در ایجاد یک مفهوم واحد از وضعیت امنیت غذایی ایجاد می کند و نیازمند استفاده از شاخص های متعدد برای شناسایی و به طور کامل مشخص نمودن جمعیت ناامن غذایی است. شاخص های کلیدی ملی، مانند آنچه که در ارزیابی سالانه امنیت غذایی بین المللی USDA منتشر شده اند، به موقع و کم هزینه هستند، اما برای ارزیابی فراهمی مواد غذایی یا وضعیت تغذیه ای در جمعیت ها، از ارزشمند کمتری برخوردارند. بررسی مصرف خانگی می تواند اطلاعات مهم و دسترسی مواد غذایی را فراهم کند، اما نسبتا گران است و نیازمند روش های جدید برای محاسبه ی دقیق برای تمام غذاهایی است که مصرف می شود. بررسی های مبتنی بر شاخص های آنتروپومتریک، داده های منحصر به فرد و ارزشمند در مورد پیامدهای تغذیه ای و سلامتی ارائه می دهند، اما تنها به مشکلات مربوط به بهره برداری می پردازند و لزوما مشکلات و مسائل نو ظهور که با دسترسی به مواد غذایی وجود دارد را شناسایی نمی کنند.

منابع

Aker, J. 2015. “Comparing Cash and Voucher Transfers in a Humanitarian Context: Evidence From the Democratic Republic of Congo,” World Bank Economic Review 29(2): 262-292.

Diaz-Bonilla, E. 2015. Macroeconomics, Agriculture, and Food Security: A Guide to Policy Analysis in Developing Countries. Washington, DC: International Food Policy Research Institute.

FAO. 2015a. The State of Food Insecurity in the World, United Nations, Food and Agricultural Organization (FAO), Rome, Italy.

Gilligan, D., A. Margolies, E. Quinones, and S. Roy. 2016. Impact Evaluation of Cash and Food Transfers at Early Childhood Development Centers in Karamoja, Uganda: Endline Survey. Washington, DC: International Food Policy Research Institute (IFPRI).

Hidrobo, M., J. Hoddinott, A. Peterman, A. Margolies, and V. Moreira. 2014. “Cash, Food or Vouchers? Evidence from a Randomized Experiment in Northern Ecuador,” Journal of
Development Economics 107:144-156.

Hoddinott, J., S. Sandstrom, and J. Upton. 2014. Impact Evaluation of Cash and Food Transfers in Zinder, Niger: Analytical Report. Washington, DC: International Food Policy Research Institute.

Krishnamurthy, P., V. Pathania, and S. Tandon. 2014. “Public Distribution System Reforms and Consumption in Chhattisgarh,” Economic and Political Weekly 49(8):74-81.

Sharad Tandon, Maurice Landes, Cheryl Christensen, Steven LeGrand, Nzinga Broussard Katie Farrin, and Karen Thome. Progress and Challenges in Global Food Security, EIB-175
U.S. Department of Agriculture, Economic Research Service, July 2017.

Smith, L., and L. Haddad. 2000. “Explaining Child Malnutrition in Developing Countries: A Cross Country Analysis,” Research Report 111, International Food Policy Research Institute.

Pinstrup-Andersen P. 2013. “Nutrition-Sensitive Food Systems: From Rhetoric to Action,” Lancet 382(9890):375-376.

Rosen, S., B. Meade, and A. Murray. 2015. International Food Security Assessment, 2015-2025, International Agriculture and Trade Outlook No. GFA-26, U.S. Department of Agriculture, Economic Research Service.

Wang, S. L., P. Heisey, D. Schimmelpfennig, and E. Ball. 2015. Agricultural Productivity Growth in the United States: Measurement, Trends, and Drivers, ERR-189, U.S. Department of Agriculture, Economic Research Service.